{"id":3024,"date":"2017-10-01T13:04:19","date_gmt":"2017-10-01T10:04:19","guid":{"rendered":"http:\/\/mnlr.ro\/?p=3024"},"modified":"2017-10-23T13:04:30","modified_gmt":"2017-10-23T10:04:30","slug":"vasile-demetrius-139","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/vasile-demetrius-139\/","title":{"rendered":"Vasile Demetrius 139"},"content":{"rendered":"<p>Pu\u021bini \u00ee\u0219i mai amintesc de <strong>Vasile Demetrius<\/strong> (n. 1 octombrie 1878, Bra\u0219ov \u2013 m. 15 martie 1942, Bucure\u0219ti) \u0219i \u00eenc\u0103 mai pu\u021bini l-au citit, oric\u00e2t de par\u021bial. \u00cen m\u0103sura \u00een care numele lui mai spune, ceva azi, e prin asociere cu prietenii s\u0103i de curs\u0103 lung\u0103, Tudor Arghezi, Gala Galaction \u0219i N. D. Cocea, \u00eempreun\u0103 cu care a \u00eenfiin\u021bat \u00een 1904 efemera revist\u0103 simbolist\u0103 <em>Linia dreapt\u0103<\/em>. Sau prin asociere cu mult mai cunoscuta sa fiic\u0103-scriitoare, Lucia Demetrius. Pe numele adev\u0103rat Ogea, schimbat ulterior \u00een Dumitrescu, apoi \u00een Demetrius, s-a n\u0103scut \u00een \u0218cheii Bra\u0219ovului (vechiul cartier rom\u00e2nesc al Kronstadt-ului) a fost un copil s\u0103rac \u0219i autodidact, devenit ulterior mic proletar intelectual.\u00a0 Intr\u0103 natural \u00een mi\u0219carea socialist\u0103, se c\u0103s\u0103tore\u0219te, rebel, cu o evreic\u0103 botezat\u0103 (cu care o va avea pe Lucia). Stabilizat profesional ca devenit func\u021bionar cultural, cultiv\u0103 prietenii literare \u00een cercuri diferite ideologic, colabor\u00e2nd la reviste de orient\u0103ri adesea opuse (de la Sem\u0103n\u0103torul la Sbur\u0103torul). A r\u0103mas \u00een memoria celor care l-au cunoscut ca un om de st\u00e2nga modest, generos \u0219i integru, bucur\u00e2ndu-se de respectul tuturor. Din 1923 a condus colec\u021bia \u201eBiblioteca pentru to\u021bi\u201d ini\u021biat\u0103 la \u00eenceputul secolului de Carol Muller. Traduc\u0103tor harnic \u0219i prob din literatura universal\u0103 (englez\u0103, francez\u0103, spaniol\u0103 sau rus\u0103). A fost un bun sonetist (comparat adesea cu Mihai Codreanu, primul maestru autohton al genului) \u0219i un onorabil poet de atelier, \u00een not\u0103 simbolist\u0103 sau social-umanitarist\u0103 (volumele <em>Trepte rupte,<\/em> <em>Sonete, Canarul mizantropului, Fecioarele, Cocorii<\/em>). R\u0103m\u00e2ne \u00eens\u0103 citabil mai ales ca prozator post-naturalist \u2013 destul de prolific &#8211; al mediilor periferice urbane, populate de marginali, defavoriza\u021bi \u0219i \u00eenvin\u0219i.\u00a0 Nuvelistul din <em>Puterea farmecelor \u0219i alte nuvele <\/em>(1913), <em>\u0218coala profesional\u0103 \u201dArhiereul Gherasim\u201d<\/em> (1916), <em>Dragoste ne\u00eemp\u0103rt\u0103\u0219it\u0103<\/em> (1919), <em>Strigoiul<\/em> (1920), <em>Pentru p\u0103rerea lumii <\/em>(1921), <em>Vagabondul <\/em>(1922), <em>Pentru p\u0103rerea coucoanei Frosa<\/em> (1922) este de un bun nivel mediu, v\u0103dind talent al observa\u021biei socio-morale, talent narativ \u0219i acurate\u021be compozi\u021bional\u0103.\u00a0 Mai original, \u00een pofida accentelor teziste, cu o palet\u0103 sociologic\u0103 destul de bogat\u0103 \u0219i divers\u0103, e romancierul realist din <em>Tinere\u021bea Casandrei<\/em> (1913, unul dintre primele noastre romane ale \u201emahalalei\u201d), <em>P\u0103catul rabinului<\/em>, <em>Ora\u0219ul bucuriei<\/em> (ambele din 1920), <em>Vie\u021bi zdrobite<\/em> (1926), <em>Monahul Damian<\/em> (1920), mai pu\u021bin cel din <em>Domnul deputat<\/em> (1921). La un nivel (uneori) comparabil cu cel al primului Sadoveanu, Demetrius face onorabil \u201etranzi\u021bia\u201d de la proza minor\u0103 a \u00eenceputului de secol XX la maturizarea prozei interbelice. E poate cazul s\u0103 fie (re)descoperit \u0219i citit cu adev\u0103rat.<\/p>\n<p>Text de Paul Cernat<\/p>\n<p>Foto: Arhiva MNLR<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pu\u021bini \u00ee\u0219i mai amintesc de Vasile Demetrius (n. 1 octombrie 1878, Bra\u0219ov \u2013 m. 15 martie 1942, Bucure\u0219ti) \u0219i \u00eenc\u0103&#8230;<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":3025,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-3024","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-evocari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3024","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3024"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3024\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3026,"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3024\/revisions\/3026"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3025"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3024"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3024"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mnlr.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3024"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}